Hình như Huế là nơi náo nhiệt nhất vào những ngày Trung Thu, 2 tối nay, cứ chạy xe đi một đoạn, MF lại phải quay về, đường kẹt cứng, vì lân múa khắp nơi, và người háo hức theo lân cũng khắp chốn. Năm nào cũng như năm nào. Dẫu cho hầu như Trung Thu nào cũng bị những cơn mưa tai quái phá đám. Tối nghiệp lũ trẻ, đầu tư cả tháng trời dán lân, tập múa… Hễ cứ nghe bọn trẻ bắt đầu gióng trống là MF lại bồi hồi! Thủa nhỏ cũng đã biết Trung Thu, nhưng lần đầu tiên được ăn bánh Trung Thu là năm lớp 2 ở Đoan Tĩnh, Móng Cái! Nhớ đêm ấy, khi trăng lên, má Sáu, thầy Trường và cô Mỵ cho lớp xếp hàng ngồi ở sân đất sau dãy lán ở của lớp, mỗi đứa được phát một cái bánh tròn (hay 2 đứa một bánh nhỉ, có Quế nào nhớ không?), có nhân đặc trưng của bánh Trung Thu: đỗ, hạt bí, thịt mỡ, mứt…MF nhớ hình dáng cái bánh lúc ấy hơn là nhớ trăng hôm ấy mờ hay tỏ (hic, lần đầu thấy cái Bánh Trung Thu mà!). Sang Quế Lâm, cái bánh không còn là trung tâm chú ý của MF nữa mà là cái Đèn Kéo Quân! Sao mà các thầy giỏi vậy, cứ thắp đèn lên là quân chạy quanh! Rồi phá cỗ với đủ thứ bánh dẻo, hồng ngâm, bưởi ngọt…Tuy nhiên MF không thú vị ăn, và cũng chẳng ngắm trăng như các Quế gương mẫu, mà bị lôi cuốn bởi cuộc mạo hiểm của Munic đi tập kích kho báu trường nhi đồng (chiện đã kể ở chợ chồm hổm rùi, ở đây không kể nữa, lỡ Quế con đọc phải… không gương mẫu… :))
Đến thời Quế con, từ 3 tuổi nó đã bắt ông ngoại bồng đi theo một đoàn lân nào đó hầu như suốt đêm. Ngoại cưng cháu, lân đi đâu, đi theo đó, mà nào lối lân đi có dễ dàng gì, đường lớn, đường nhỏ, hẻm hút, dốc đồi…về đến nhà là ông ngoại…trệt. thế nhưng năm sau ông cháu lại hăm hở đi. Đến năm 5 tuổi, không cần ông ngoại bồng nữa, hắn theo đoàn lân nhỏ của anh Bình (con chú Ngô Minh bạn của bố), cả nhà cảm giác được niềm tự hào của hắn. Đến Trung Thu 6 tuổi, gánh lân của anh Bình cho hắn đi cầm dầu (để đổ vào đèn), đi về, hỏi gì hắn không nói, mà hắn…ngồi vẽ! Những bức tranh vẽ cảnh múa lân của hắn thể hiện những góc độ hết sức bất ngờ, cứ tưởng rằng nó mô tả đầu lân là chủ yếu, nhưng đây hắn cho đầu lân chỉ lúc mờ lúc tỏ, còn chủ yếu thể hiện nét rạng rỡ, sáng tối của những cây đèn, những người cầm đèn và ông địa với những nét mặt hồ hởi khác nhau, và xa xa vầng trăng ẩn hiện( cũng xin mách với các bố mẹ Quế, hắn chẳng đi thi, nhưng nhà văn hóa thiếu nhi chọn một bức tranh hắn vẽ lúc 4 tuổi, đưa đi triển lãm tại hội chợ ở Pháp, rồi về gửi dự thi tranh các nhà thiếu nhi, tranh của hắn đoạt giải 3 toàn quốc). Đi xem lễ hội gì về hắn cũng có những bức tranh rất ấn tượng (với mẹ). Năm 7 tuổi, hắn được phân công cầm đèn, 8 tuổi hắn được phân công múa đuôi! Hic, hắn tập hăng say, xoay, vờn đủ kiểu, lúc này không phải hắn theo lân nữa mà…mẹ hắn theo! Chạy xe xa xa theo cái đuôi lân tí hon (nếu tới gần nó thấy, nó sẽ bắt mẹ về!). Rồi sau đó anh Bình lên cấp 3, không làm “chủ gánh” nữa, mà giao cho anh Tân (em anh Bình-cả 2 anh em giờ là kiến trúc sư tại Huế). Vậy là các bạn còn lại thay thế nhau múa đèn như Tôn Ngộ Không hoặc múa đầu. Rồi một năm anh Tân giao cho hắn chủ trì làm đầu, chúng nó hùn tiền với nhau, mua đồ hì hục bẻ, dán, sơn quét đêm ngày, sao cho mắt sinh động, đầu hoành tráng, đuôi rạng rỡ! Còn chúng nó mặt mũi như …lọ lem! Đến một ngày, anh Tân lại lớn lên, không làm “chủ gánh” nữa, hắn cả gan đảm nhiệm vai trò này! Hắn chỉ đạo dán đầu, mua đuôi, thuê xe xích lô, sắm trống (theo thông lệ, mỗi mùa múa xong là đốt đầu mới hên, nên năm sau chúng phải làm lại), thấy con làm chóng mặt, mẹ nóng ruột nhưng cản đam mê của con không đành, làm chủ trò là người phải đánh trống, bao nhiêu nắp xoong trong nhà được trưng dụng cả (và sau đó là méo mó cả, các Quế có đến thăm nhà MF sẽ được mục sở thị), sau mỗi đêm về tay hắn toe ra, ngày sau đi học phải băng bó, mẹ nói, thôi con, bạn bè có thích chè cháo gì mẹ cho tiền, đừng múa nữa! Nó bảo “nếu mà cần tiền thì con cần gì phải đi múa mẹ?”, hết nói! Mà thực vậy, bao nhiêu công sức và tiền góp chuẩn bị của chúng nó, “vốn” lấy lại thấm tháp gì đâu. Gặp nơi hảo tâm, họ cho vài chục, người khó khăn họ treo vài ngàn…chúng nó đều vui vẻ cả. Thậm chí có quán cà phê, người quen hẳn hoi, chúng nó vào múa, cứ để múa thoải mái, nhưng xong rồi thì cũng …lặng im! Bọn trẻ con múa xong rồi về tâm sự bời bời, mẹ ơi, dì ơi, hôm nay bọn con vào đại một nhà, ngó nghèo lắm, mà bác ấy xoa đầu địa rồi cho năm chục ngàn luôn, răng mà bác ấy tốt rứa mẹ? Không, chẳng qua là lòng yêu trẻ…Có mùa, chuẩn bị xong, chưa kịp múa thì mưa đã đổ tơi bời…đến ngày chính rằm, sau khi đốt lân, được đồng nào, chúng nấu một nồi chè thật to, sì sụp với nhau (thường là không hết), rồi về ngủ. Đêm ấy chúng thường ngủ với giấc ngủ mãn nguyện của ngây thơ, trông yêu hết sức. Hôm sau đi học, hầu như không bàn gì đến chuyện lân nữa, thế mới lạ! Gì còn tồn tại sau đó của hắn chỉ là những bức tranh màu mà thôi. Không hiểu sao, những đứa này sau đó thường là đam mê kiến trúc? Vừa rồi hắn được gặp gỡ các bố mẹ Quế và các bác Trỗi khi hắn trên đường cùng mẹ đi dự hội thảo kiến trúc tại Đại học bách khoa Ancona, festival kiến trúc quốc tế tại Venice và thăm thú kiến trúc cổ của thành La Mã. Tạo được cơ hội này cho hắn, MF thấy mình đã cố gắng đồng hành cùng Quế con trên hành trình đạt đến niềm đam mê...
Q.MF
LŨ LUI
.
